با هم فهمیدن – پیتر برسکی

معرفی کتاب باهم فهمیدن رهیافت بینا ذهنی در روان درمانی

کتاب با هم فهمیدن (Making Sense Together: The Intersubjective Approach to Psychotherapy) اثری در حوزۀ روانکاوی مدرن یا روان‌درمانی تحلیلی است که توسط پاملا هگلند و پیتر برسکی تألیف شده و به موضوع نظریۀ بیناذهنیت می‌پردازد. این کتاب بر پایۀ آراء ستولورو، اتوود و برندچافت نگارش یافته و هر بحثی که در آن دربارۀ بیناذهنیت مطرح می‌شود، برگرفته از معانی و تعاریفی است که از این صاحب‌نظران برمی‌آید.

نویسندگان در این کتاب روانشناسی، درمان روانکاوی را نه به‌عنوان فرایندی مبتنی بر ساختارهای ثابت درون‌روانی، بلکه به‌صورت پدیده‌ای وابسته به زمینه و رابطه معرفی می‌کنند؛ جایی که تجربۀ روانی انسان در بستر تعامل میان بیمار و درمانگر شکل می‌گیرد که همین امر اشاره به بیناذهنیت دارد.

ساختار کتاب بسیار منظم و آموزشی طراحی شده و در ۹ فصل به‌صورت گام‌به‌گام خواننده را با این رویکرد آشنا می‌کند:

• فصل نخست به معرفی نظریۀ بیناذهنیت و مفاهیم بنیادین آن می‌پردازد و چارچوب نظری کتاب را شکل می‌دهد.
• در فصل دوم، فرض‌های بنیادین دربارۀ درمان و ساختار آسیب روانی بررسی می‌شود.
• فصل سوم نقش محوری عاطفه در شکل‌گیری شخصیت را تحلیل می‌کند.
• فصل چهارم بر رابطۀ درمانگر و بیمار و مفهوم انتقال از منظر بیناذهنی تمرکز دارد.
• فصل پنجم به اجرای عملی روان‌درمانی با این رویکرد اختصاص یافته و راهنمایی‌هایی ارزشمند برای درمانگران تازه‌کار ارائه می‌دهد.
• در فصل ششم، مفهوم بازگویی تجربۀ ذهنی از طریق نمونه‌هایی واقعی از جلسات درمان بررسی می‌شود.
• فصل هفتم به یکی از جنبه‌های کمتر دیده‌شدۀ رابطۀ درمانی می‌پردازد.
• فصل هشتم موضوع نظارت بالینی را از منظر بیناذهنی بررسی می‌کند.
• در نهایت، فصل نهم گزارشی جامع از درمان یک بیمار چهل‌ساله را ارائه می‌دهد که به درک عملی مفاهیم کتاب کمک فراوانی می‌کند.

از ویژگی‌های برجستۀ این کتاب روانکاوی می‌توان به وجود پانویس‌های تخصصی برای توضیح اصطلاحات، جمع‌بندی پایان هر فصل و همچنین مثال‌های بالینی زنده و کاربردی اشاره کرد؛ ویژگی‌هایی که فهم مطالب را بسیار ساده‌تر و عمیق‌تر می‌کنند.

نویسندگان با پرهیز از پیچیدگی‌های غیرضروری و استفاده از مثال‌های بالینی، مفاهیم دشوار بیناذهنیت را به شکلی زنده و قابل‌درک ارائه کرده‌اند.

این کتاب برای چه افرادی مناسب است؟

اگر دانشجوی روانشناسی، مشاورۀ روانشناختی، روانپزشکی یا از کارآموزان حوزۀ روان‌درمانی هستید، این کتاب می‌تواند یکی از منابع ارزشمند مطالعاتی شما باشد. دلیل این پیشنهاد روشن است؛ کتاب مفاهیم پیچیدۀ نظریۀ بیناذهنیت را به شکلی آموزش می‌دهد که برای افراد در حال یادگیری، قابل‌درک و قابل‌استفاده باشد.

همچنین درمانگرانی که قصد دارند از رویکردهای کلاسیک روانکاوی فراتر بروند و نگاه رابطه‌محور و زمینه‌محور را در کار بالینی خود وارد کنند، از مطالعۀ این اثر سود زیادی خواهند برد. حتی پژوهشگران حوزۀ روان‌درمانی که به نظریه‌های نوین روانکاوی علاقه دارند، در این کتاب با دیدگاهی مواجه می‌شوند که افق‌های تازه‌ای پیش روی آن‌ها قرار می‌دهد.

اگر هم صرفاً به شناخت عمیق‌تر ذهن انسان و نحوۀ شکل‌گیری تجربه‌های روانی علاقه دارید، این کتاب می‌تواند دریچه‌ای متفاوت و تأمل‌برانگیز برای شما باشد.

کتاب مرتبط: روان درمانی تحلیلی اثر فرانک آلد

توضیحات تکمیلی

نظریۀ بیناذهنیت، که این کتاب بر پایۀ آن بنا شده، به‌جای تمرکز بر ذهن «ایزوله» و جداافتادۀ بیمار، تأکید می‌کند که پدیده‌های بالینی نظیر انواع آسیب‌های روانی، انتقال‌ها، مقاومت‌ها و واکنش‌های درمانی منفی، نه محصول مکانیسم‌های درون‌روانی، بلکه در نقطۀ تماس تجربه‌های متقابل بیمار و درمانگر زاده می‌شوند. به عبارت دیگر، درمان نه یک رابطۀ یک‌طرفه، بلکه یک فضای بیناذهنی مشترک است که هر دو طرف آن را می‌سازند.

پیتر برسکی (Peter Buirski)، دارای درجۀ دکترا، رئیس دانشکدۀ تحصیلات تکمیلی روانشناسی حرفه‌ای در دانشگاه دنور و همچنین استاد بالینی گروه روانپزشکی مرکز علوم سلامت دانشگاه کلرادو است. وی عضو هیأت علمی انستیتو روانکاوی دنور است. برسکی مؤلف کتاب «تمرین بیناذهنی» است.

وی گواهی‌نامۀ روانشناسی بالینی و روانکاوی را از بورد روانشناسی حرفه‌ای آمریکا در اختیار دارد.

پاملا هگلند (Pamela Haglund) دکترای روانشناسی خود را از دانشکدۀ تحصیلات تکمیلی روانشناسی حرفه‌ای دانشگاه دنور دریافت کرد و اکنون در همین دانشگاه به‌عنوان ناظر بالینی خدمت می‌کند. وی نیز مانند برسکی در هیأت علمی انستیتو روانکاوی دنور (Denver Psychoanalytic Institute) مشغول به کار است.

هگلند نظریۀ خود و بیناذهنیت را در همین انستیتو و در مرکز تحقیقات روانکاوی کلرادو آموزش داده است.

بریده ای از کتاب با هم فهمیدن پیتر برسکی

نظریۀ بیناذهنی دانشی در حال تحول است که کانون مرکزی آن روان‌شناسی ذهنیت انسان است. برخلاف نظریۀ فرویدی، که در علوم پزشکی ریشه دارد و موضوع پژوهشش تعامل فرآیندهای روانی و زیست‌شناختی درون ذهن فرد است، نظریۀ بیناذهنیت به حوزۀ ناشی از تأثیر متقابل جهان‌های تجربۀ ذهنی و معانی فردی می‌پردازد.

نظریۀ بیناذهنیت، با تمرکز بر الگوهایی که بیمار برای تعبیر و فهم جهان شخصی‌اش به‌کار می‌گیرد، به تجربۀ ذهنی توجه دارد. درمانگری که از نظریۀ بیناذهنیت آگاه است الزاما دنبال یافتن ساختارهای شخصیتی تداعی‌کنندۀ مراحل روانی جنسی رشد، مشتقات سائق‌ها یا تعارض‌ها، یا انگیزه‌ها، دفاع‌ها یا مقاومت ناخودآگاه نیست. از دید عدسی بیناذهنیت، بیماران افرادی نیستند که سعی داشته باشند خودشان را پنهان یا استتار کنند.

بلکه، آنچه عرضه می‌دارند روش‌های پویشی است که، بسته به زمینه‌های رشدی شخصی، برای حل مشکلات همگانی مدیریت عاطفه به‌کار گرفته‌اند. اگر این راه‌حل انطباقی و سیستم پیچیدۀ زمینۀ آن را به رسمیت بشناسیم، به جای مرضی انگاشتن تجربۀ بیمار، آن را نوعی تکاپو در جهت سلامت خواهیم دانست. وقتی درمانگری با این دیدگاه با بیمار برخورد کند، بیمار می‌تواند خودش را واقعی‌تر حس کند و به ادراک و تجربه‌اش معتمدتر باشد.

فهرست کتاب با هم فهمیدن

تقدیر و تشکر
سخن مترجم
پیش گفتار ستولورو
پیش گفتار مؤلفین
مقدمه
فصل 1 ذهنیت و بینا ذهنیت
فصل 2 حس پذیری بینا ذهنی
فصل 3 فهمیدن حالت ذهن بیمار هماهنگی عاطفی و موضع همدلی – درون نگری
فصل 4 محوریت داشتن رابطه
فصل 5 رویکرد بینا ذهنی در عمل
فصل 6 بازگویی تجربه ذهنی
فصل 7 بعد پادزهری رابطه درمانی
فصل 8 گسترش دادن حوزه نظریه بینا ذهنیت و نظارت بالینی
فصل 9 درمان یک بیمار از منظر بیناذهنی نگاشته شده با همیاری هـ. س. برونت)
منابع
معرفی مؤلفان