رشد و پیشرفت در کار و زندگی؛ روانشناسی موفقیت شغلی

معرفی کتاب رشد و پیشرفت در کار و زندگی

موفقیت تحصیلی و برخورداری از دانش تخصصی، نقطه شروع مناسبی برای ورود به بازار کار است؛ اما آنچه مسیر حرفه‌ای افراد را شکل می‌دهد، تنها به دانسته‌های دانشگاهی محدود نمی‌شود. برقراری ارتباط مؤثر با همکاران، مدیریت فشارهای کاری روزمره، حل تعارض‌ها یا حفظ انگیزه خود نیز در کیفیت عملکرد و امکان پیشرفت شغلی نقش دارند. بسیاری از این توانایی‌ها در جریان تحصیل به اندازۀ دانش تخصصی مورد توجه قرار نمی‌گیرند و فرد باید آن‌ها را به‌تدریج در تجربه‌های کاری خود بیاموزد.

کتاب رشد و پیشرفت در کار و زندگی؛ روانشناسی موفقیت شغلی نوشته آن مسترز و هارولد والاس، نشان می‌دهد که توانایی انجام وظایف تخصصی تنها بخشی از آن چیزی است که مسیر پیشرفت را شکل می‌دهد و ویژگی‌های فردی و مهارت‌های رفتاری موردنیاز در محیط کار مانند خودشناسی، مسئولیت‌پذیری، مهارت‌های ارتباطی و عادت‌های کاری، به‌صورت مستقیم در کیفیت عملکرد و چگونگی تعامل فرد با دیگران نقش دارند.

شناخت این مهارت‌ها به افراد کمک می‌کند نگاه روشن‌تری به توانایی‌های خود داشته باشند و برای رشد حرفه‌ای، هدف‌هایی واقع‌بینانه انتخاب کنند. اما منظور از این رشد، لزوماً تغییر شغل یا رسیدن سریع به موقعیت‌های بالاتر نیست؛ گاهی از اصلاح یک عادت روزمره، بهتر گوش دادن به دیگران، مدیریت سنجیده‌تر استرس در محیط کار یا یادگیری مؤثرتر برای مواجهه با اختلاف‌نظرها آغاز می‌شود.

این کتاب روانشناسی بر مبنای پژوهش‌های مرتبط با روانشناسی و جامعه‌شناسی محیط کار و نیز بررسی انتظارات کارفرمایان و عوامل ناکامی شغلی نگارش شده است. البته دقت کنید که تمرکز اثر بر آموزش مهارت‌های فنی یک حرفه نیست؛ توجه اصلی به پرورش توانایی‌های فردی و اجتماعی معطوف است که در کنار دانش تخصصی، به عملکرد مؤثرتر کمک می‌کنند و برای حضور مؤثر در یک مجموعه کاری اهمیت دارند.

نویسندگان به این موضوع توجه می‌کنند که عملکرد حرفه‌ای از ویژگی‌های شخصیتی و شیوۀ رفتار فرد جدا نیست. نحوه ارتباط با مدیران، همکاران و مشتریان، میزان آمادگی برای همکاری گروهی، نگرش فرد به مسئولیت‌هایش و توانایی مدیریت رفتار خود، همگی در تجربه کاری او تأثیرگذارند. از این منظر، موفقیت شغلی تنها به انجام درست وظایف محدود نمی‌شود؛ چگونگی انجام کار و کیفیت روابطی که در جریان آن شکل می‌گیرند نیز اهمیت دارند.

در نسخۀ فارسی، دو فصل از متن اصلی با موضوع تنوع و تکثر و شغل‌یابی ترجمه نشده‌اند؛ بنابراین محتوای ارائه‌شده بر مباحثی متمرکز است که در این نسخه گنجانده شده‌اند.

کتاب برای پرداختن به این موضوعات، مجموعه‌ای از مباحث مرتبط با خودشناسی، رشد فردی و مهارت‌های موردنیاز محیط کار را در چهارده فصل سامان می‌دهد:

• فصل 1 تا 3 به عزت‌نفس و تعهد به رشد و بالندگی فردی اختصاص دارند. این بخش‌ها زمینه‌ای برای ارزیابی نگرش‌ها و ویژگی‌های شخصی فراهم می‌کنند و بر اهمیت شناخت نقاط قوت و ضعف در مسیر پیشرفت تأکید دارند. توجه به این جنبه‌ها می‌تواند به خواننده کمک کند پیش از انتخاب راهبردهای بهبود عملکرد، درک دقیق‌تری از وضعیت فردی خود به دست آورد.
• فصل 4 تا 6 به مهارت‌های پیام‌رسانی و ارتباط اختصاص دارد؛ مهارت‌هایی که در بسیاری از موقعیت‌های کاری، از گفت‌وگوهای روزمره گرفته تا حل اختلاف‌ها، کاربرد دارند. در این بخش‌ موضوعاتی مانند شنیدن مؤثر، گفت‌وگو، فن بیان و شیوه‌های مواجهه با تعارض بررسی می‌شوند. اهمیت این مباحث در آن است که ارتباط کاری صرفاً انتقال اطلاعات نیست؛ توانایی فهم دیدگاه طرف مقابل و بیان روشن مقصود نیز در شکل‌گیری تعامل سازنده نقش دارد.
• فصل 7 تا 9، موضوع روابط بین‌فردی و سازگاری با محیط کار را دنبال می‌کنند. تعامل با مدیران، همکاران و مشتریان، مشارکت در فعالیت‌های گروهی و همکاری با دیگران از جمله محورهای این بخش هستند. فردی که به‌تازگی وارد یک مجموعه شده یا در تلاش است جایگاه خود را در یک گروه کاری تثبیت کند، با موقعیت‌هایی روبه‌رو می‌شود که در آن‌ها شناخت قواعد تعامل و درک تفاوت‌های رفتاری اهمیت پیدا می‌کند. مطالب این فصل‌ها به همین جنبه از زندگی حرفه‌ای می‌پردازند و بر ایجاد روابط کاری مناسب تمرکز دارند.
• در ادامه، فصل‌های 10 تا 12 به بهره‌وری و مدیریت فردی اختصاص یافته‌اند. ایجاد انگیزه برای انجام وظایف، شکل‌دادن به عادت‌های کاری مؤثر، مدیریت خود و مواجهه با استرس از موضوعات اصلی این بخش‌اند. همچنین، تفکر و توانایی به‌کارگیری آن در انجام کار مورد توجه قرار می‌گیرد. این مباحث در کنار یکدیگر، به خواننده امکان می‌دهند عملکرد روزانه خود را نه فقط از نظر نتیجه نهایی، بلکه از نظر عادت‌ها و شیوه‌هایی که به آن نتیجه منتهی می‌شوند، بررسی کند.
• فصل 13 به وجدان اجتماعی و مسائل اخلاقی محیط کار می‌پردازد. تعارض‌های احتمالی، سوءتفاهم‌ها، برخورد منصفانه، وفاداری و معیارهای عملکرد فردی از جمله موضوعاتی هستند که در این بخش مطرح می‌شوند.
• فصل 14 نیز به مراحل اولیه اشتغال و چالش‌های حفظ شغل می‌پردازد و مخاطب را با موضوع توسعه مسیر کاری آشنا می‌کند.

کتاب مرتبط: روانشناسی موفقیت در محیط کار جولی هی

ویژگی های کتاب

یکی از ویژگی‌های مهم این اثر، تأکید بر استفادۀ عملی از مطالب است. متن با زبانی ساده و کاربردی تنظیم شده و هر فصل با بخشی با عنوان «بیندیشیم» آغاز می‌شود؛ بخشی که مسئله‌ای را پیش روی خواننده قرار می‌دهد و او را به تأمل دربارۀ موضوع فصل دعوت می‌کند.

اهداف آموزشی و نکات مورد انتظار هرفصل در صفحۀ اول فصل مشخص شده‌اند و زیرعنوان‌های فصل در ابتدای آن در قالب کادری کوچک و به‌صورت جداگانه آمده‌اند. این سازمان‌دهی به مخاطب کمک می‌کند پیش از ورود به جزئیات، مسیر بحث و محورهای اصلی را بشناسد.

خودآزمایی‌ها، نکات کاربردی پایان بخش‌ها و توصیه‌های طلایی، جنبه تعاملی کتاب را تقویت می‌کنند. به این ترتیب، مطالعه صرفاً به دریافت اطلاعات محدود نمی‌ماند و خواننده فرصت پیدا می‌کند مطالب را با نگرش‌ها و رفتارهای خود مرتبط سازد.

نقل‌قول‌هایی از افراد شناخته‌شده که در حاشیه صفحات قرار گرفته‌اند نیز بخشی از ساختار بصری و محتوایی کتاب هستند. صفحه‌آرایی دوستونه و تصاویر سیاه‌وسفید و کادربندی رنگی از دیگر ویژگی‌های ظاهری آن به شمار می‌روند.

این کتاب مناسب چه کسانی است؟

کتاب رشد و پیشرفت در کار و زندگی؛ روانشناسی موفقیت شغلی برای افرادی مناسب است که می‌خواهند مهارت‌های موردنیاز برای حضور مؤثرتر در محیط کار را بشناسند و در مسیر رشد حرفه‌ای خود، به جنبه‌هایی فراتر از دانش تخصصی توجه کنند.

فارغ‌التحصیلانی که در آغاز مسیر شغلی قرار دارند، می‌توانند از مباحث کتاب برای آشنایی با مهارت‌های ارتباطی، عادت‌های کاری و الزامات تعامل با گروه‌های حرفه‌ای استفاده کنند.

کارکنانی که قصد دارند عملکرد خود را بهبود دهند، با همکاران و مدیران ارتباط سازنده‌تری برقرار کنند یا شیوۀ مدیریت استرس و مسئولیت‌های روزمرۀ خود را بررسی کنند نیز از مخاطبان اصلی آن هستند.

مطالب کتاب برای مدیران و افرادی که با آموزش، راهنمایی یا توسعۀ مهارت‌های شغلی سروکار دارند نیز قابل استفاده است؛ به‌ویژه کسانی که به روابط انسانی، رفتار سازمانی و عوامل مؤثر بر بهره‌وری کارکنان علاقه‌مندند.

همچنین دانشجویان و علاقه‌مندان به روانشناسی موفقیت شغلی می‌توانند از این اثر برای آشنایی با مجموعه‌ای از مهارت‌های فردی و بین‌فردی مرتبط با دنیای کار بهره ببرند.

این کتاب بیش از آنکه بر آموزش یک تخصص مشخص تمرکز داشته باشد، به توانایی‌هایی می‌پردازد که در حرفه‌ها و موقعیت‌های کاری مختلف اهمیت دارند. ازاین‌رو، برای خوانندگانی تناسب بیشتری دارد که مایل‌اند شناخت خود را عمیق‌تر کنند، رفتار حرفه‌ای‌شان را ارزیابی کنند و برای بهبود شیوه کار و تعامل با دیگران، رویکردی منظم‌تر در پیش بگیرند.

امکان خرید کتاب رشد و پیشرفت در کار و زندگی با بیشترین تخفیف در نشر روان آموز وجود دارد. چنانچه این اثر ارزشمند یا سایر کتاب های توسعه فردی را از این مجموعه خریداری و مطالعه کردید، نظرات ارزشمند خود را با ما درمیان بگذارید.

کتاب مرتبط: مهارت های انسانی برای زندگی شغلی جسورانه

توضیحات تکمیلی

هارولد والاس (Harold R Wallace) استاد و عضو هیئت علمی مطالعات حرفه‌ای آموزشی در دانشگاه کلرادو بوده است. حوزۀ فعالیت او آموزش امور شغلی و بازاریابی را در بر می‌گیرد و در زمینه مشاوره و راهنمایی مدرسان و مدیران نیز تجربه دارد. او همچنین در زمینۀ روابط انسانی، مدیریت، بازاریابی، تفکر خلاق، روش‌های تحقیق و ارزشیابی برنامه‌ها، کتاب‌ها و مقالاتی منتشر کرده است.

آن مسترز (Ann Masters) از فعالان حوزه آموزش و امور شغلی است و نزدیک به سه دهه تجربه در این زمینه دارد. سوابق او شامل تدریس موضوعات مرتبط با ارتباطات، روابط انسانی و کسب‌وکار، فعالیت در وزارت آموزش نبراسکا و مشارکت در هیئت‌مدیره سازمان رهبران آینده کار و پیشه در آمریکا می‌شود. او در زمینه ارتباطات، زبان انگلیسی در کسب‌وکار و روابط انسانی نیز آثاری منتشر کرده و در کنفرانس‌ها و برنامه‌های آموزشی مرتبط با کار و حرفه سخنرانی داشته است.

بریدۀ کتاب

اگر خودتان را دوست نداشته باشید، عزت‌نفس شما ضعیف است. حتی وجود عیوبی در شخصیت شما نیز نباید باعث شود تا به خودتان احترام نگذارید. هرکسی دارای عیوب و نواقصی است. همان‌طور که شما دوستان‌تان را به‌رغم آنکه کامل و بی‌عیب نیستند همچنان عزیز و محترم می‌شمارید، باید بتوانید خودتان را نیز همان‌طور که هستید دوست بدارید.

«نورمان وینسنت پیل» در کتاب خود «معجزه مثبت‌اندیشی» نوشته است: «خودتان را باور کنید و به توانمندی‌های خود ایمان داشته باشید. بدون داشتن اعتمادی موجه و متواضعانه به توانایی‌های خود، هرگز شاد و موفق نخواهید بود.»

عزت‌نفس، تکبر یا خودشیفتگی نیست. درواقع عزت‌نفس سبب فروتنی بیشتر می‌شود زیرا با پی بردن به ارزش وجودی خود، به ارزش وجودی دیگران نیز بیشتر پی خواهید برد.

به‌علاوه دوست‌داشتن خود بدین معنا نیست که همه کارهای خود را تأیید می‌کنید. در حقیقت عزت‌نفس، ارج نهادن به موهبت‌های خاص و ارزشمندی شما به‌عنوان یک انسان و تمایلی برای رسیدن به کمالِ لایق خود و تحقق بخشیدن به قابلیت‌های فردی است. روی نقاط قوت خود تمرکز کنید و سعی در بهبود نقاط ضعف‌تان داشته باشید. اشخاصی که عزت نفس بالایی دارند، بیشترین تمایل را برای بهبود اوضاع خود نشان می‌دهند. آنها پی برده‌اند که دوست داشتن خود به معنی رقابت با دیگران نیست، بلکه بذل‌توجه بیشتر نسبت به خودوتلاشی مستمر برای دستیابی به خوبی‌ها است.

فهرست کتاب رشد و پیشرفت در کار و زندگی

1- عزت نفس

1-1: خودت را بشناس

1-2: خود را همان‌طور که هستی بپذیر

2- بهبود وضعیت خود

2-1: برنامه‌ریزی برای بهبود و پیشرفت

2-2: تلاش جدی برای بهبود وضعیت خود

3- ایجاد نگرش مثبت

3-1: نحوه شکل‌گیری نگرش‌ها

3-2: نگرش‌ها تسری پیدا می‌کنند

3-3: نگرش‌های خود را بهبود بخشید

4- پیام‌رسانی و راه‌های ایجاد ارتباط

4-1: پیام‌رسانی

4-2: موانع پیام‌رسانی

4-3: راه‌های ایجاد ارتباط

4-4: سبک‌های پیام‌رسانی

4-5: گوش‌دادن، بخش اساسی پیام‌رسانی

5- تفهیم پیام

5-1: قواعدی برای فرستنده پیام

5-2: مهارت‌های گفتگو و مکالمه

5-3: گفتگو کردن- چه بگویم؟

5-4: صحبت کردن در حضور جمع

6- پیام‌رسانی و رفع تعارض

6-1: تعارض چیست؟

6-2: مراحل شکل‌گیری تعارض

6-3: سازگاری‌های بعد از تعارض

7- کار کردن با دیگران

7-1: ویژگی‌هایی با ارزش افزوده

7-2: خصائص منفی که باید از آنها اجتناب کرد

7-3: عضو گروه بودن

7-4: چگونه گروه کاری خود را درک کنیم؟

8- تعامل با رئیس

8-1: رئیس خود را بشناسید

8-2: ارتباط با رئیس

8-3: ایجاد ارتباط های خاص با رئیس

8-4: از رئیس خود چه انتظاراتی دارید؟

8-5: انتظارات رئیس از شما

9- ارتباط با مشتری و ارباب رجوع

9-1: انتظارات مشتری

9-2: ارتباط با مشتری

10- خود انگیزی

10-1: ابتکار عمل داشته باشید

10-2: مسئولیت‌پذیر باشید

11- مدیریت خود

11-1: عادات شغلی کارآمد

11-2: مدیریت استرس

12- مهارت‌های فکری

12-1: کارفرمایان به دنبال افرادی هستند که توانایی تفکر دارند

12-2: راهکارهای فکری

13- معیارهای رفتاری

13-1: شرافت و اصول اخلاقی

13-2: صداقت و درستکاری

14- موفقیت در کار

14-1: اولین روز کار

14-2: حفظ شغل

14-3: برنامه‌ریزی شغلی

14-4: پیشرفت