دیوید م کلارک

دکتر دیوید م کلارک کیست؟

دکتر دیوید م. کلارک (David M. Clark) استاد بازنشستۀ روانشناسی تجربی دانشگاه آکسفورد و از برجسته‌ترین پژوهشگران جهان در حوزه روان‌درمانی شناختی‌ ـ‌ رفتاری (CBT) به شمار می‌رود. بخش عمده‌ای از فعالیت‌های علمی او به مطالعه مدل‌های شناختی و توسعه درمان‌های مبتنی بر شواهد برای اختلالات اضطرابی، به‌ویژه اختلال پانیک، اضطراب اجتماعی و اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)، اختصاص یافته است.

درمان‌های شناختی طراحی‌شده توسط او امروزه در راهنماهای بالینی مؤسسه ملی سلامت و مراقبت عالی بریتانیا (NICE) به‌عنوان درمان خط اول این اختلالات توصیه می‌شوند.

دکتر کلارک در شهر دارلینگتون انگلستان متولد شد و تحصیلات خود را در رشته روانشناسی تجربی در دانشگاه آکسفورد به پایان رساند. پس از آن، آموزش تخصصی روانشناسی بالینی را در Institute of Psychiatry گذراند. او پس از چند سال فعالیت پژوهشی و دانشگاهی در آکسفورد، به این مؤسسه بازگشت و در سال ۲۰۰۰ ریاست گروه روانشناسی آن را بر عهده گرفت.

در همین دوره، همراه با Anke Ehlers و Paul Salkovskis، مرکز تخصصی اختلالات اضطرابی و تروما را در بیمارستان Maudsley بنیان‌گذاری کرد. دکتر کلارک از سال ۲۰۱۱ نیز به‌عنوان استاد روانشناسی در دانشگاه آکسفورد به فعالیت علمی و پژوهشی خود ادامه داد.

یکی از مهم‌ترین دستاوردهای حرفه‌ای او، مشارکت در طراحی و اجرای برنامه ملی Improving Access to Psychological Therapies (IAPT) در انگلستان است؛ برنامه‌ای که با هدف افزایش دسترسی مردم به درمان‌های روان‌شناختی مبتنی بر شواهد راه‌اندازی شد و تاکنون هزاران درمانگر شناختی‌ ـ‌ رفتاری را آموزش داده و نقش مهمی در گسترش خدمات سلامت روان در این کشور ایفا کرده است.

کتاب های دیوید م. کلارک

کتاب رفتاردرمانی شناختی؛ راهنمای کاربردی در درمان اختلال‌های روانی

این کتاب یکی از منابع کلاسیک و کاربردی در حوزه روان‌درمانی شناختی-رفتاری (CBT) است که ضمن تشریح اصول و مبانی این رویکرد، شیوه ارزیابی و درمان گام‌به‌گام طیف گسترده‌ای از اختلالات روان‌شناختی را با استفاده از نمونه‌های بالینی و مطالعات موردی آموزش می‌دهد. به دلیل تأکید بر جنبه‌های عملی درمان، این اثر از منابع آموزشی ارزشمند برای دانشجویان، روانشناسان و درمانگران به شمار می‌رود.

کتاب درمان های شناختی رفتاری؛ متن کامل دوجلد دانش و روش های کاربردی رفتار درمانی شناختی

این کتاب با تمرکز بر مبانی علمی و شواهد پژوهشی روان‌درمانی شناختی-رفتاری (CBT)، تازه‌ترین یافته‌ها و کاربردهای این رویکرد را در درمان طیف گسترده‌ای از اختلالات روان‌شناختی بررسی می‌کند. این اثر از منابع مرجع CBT محسوب می‌شود و نقش مهمی در پیوند میان پژوهش‌های علمی و کاربردهای بالینی این رویکرد ایفا کرده است.

نکته: نسخۀ اصلی هر دو کتاب به‌صورت تک‌جلدی منتشر شده است، اما ترجمه فارسی آن‌ها برای سهولت استفاده در دو جلد به چاپ رسیده است.

مقالات شاخص دکتر دیوید م. کلارک

دکتر کلارک در طول فعالیت علمی خود مقالات متعددی در زمینه مدل‌های شناختی و درمان اختلالات اضطرابی منتشر کرده است که بسیاری از آن‌ها از آثار مرجع در حوزه روان‌درمانی شناختی-رفتاری محسوب می‌شوند. در ادامه، دو مورد از شناخته‌شده‌ترین مقالات او معرفی شده‌اند.

A Cognitive Approach to Panic (1986): در این مقاله، دکتر کلارک نشان می‌دهد که تفسیر فاجعه‌آمیز احساسات و نشانه‌های بدنی چگونه می‌تواند چرخه اضطراب را تشدید کرده و در نهایت به بروز حملات پانیک منجر شود. مدل شناختی ارائه‌شده در این مقاله، بعدها به یکی از مهم‌ترین مبانی درمان شناختی اختلال پانیک تبدیل شد.

A Cognitive Model of Posttraumatic Stress Disorder (2000): در این مقاله، کلارک و اهلرز مدلی شناختی برای اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) ارائه می‌کنند که بر نقش ارزیابی‌های منفی از رویداد آسیب‌زا، پردازش ناکامل خاطرات تروما و راهبردهای شناختی و رفتاری در تداوم علائم این اختلال تأکید دارد. این مدل امروزه یکی از تأثیرگذارترین چارچوب‌های نظری در درمان شناختی PTSD به شمار می‌رود.

مقالات دیوید م. کلارک

ارتباط با دیوید م کلارک

ایمیل دانشگاهی دکتر دیوید م. کلارک: david.clark@psy.ox.ac.uk