کارشناسی ارشد روانشناسی خانواده

کارشناسی ارشد روانشناسی خانواده یکی از جدیدترین گرایش‌های مجموعه روانشناسی است که برای نخستین بار در سال 1404 به تصویب رسید و پس از ورود به دفترچۀ ثبت‌نام کنکور کارشناسی ارشد همان سال وارد فرآیند پذیرش دانشجو شد. این گرایش با هدف تربیت متخصصانی طراحی شده است که بتوانند مسائل، روابط و چالش‌های خانواده را از منظر علمی بررسی کرده و با استفاده از اصول روانشناسی، راهکارهای مؤثری برای ارتقای سلامت روان خانواده ارائه دهند.

این رشته با توجه به تغییرات سبک زندگی، افزایش تعارضات خانوادگی، رشد آمار طلاق و نیاز روزافزون جامعه به متخصصان حوزه خانواده، به عنوان یکی از گرایش‌های نوظهور روانشناسی شناخته می‌شود.

از آنجا که این گرایش به‌تازگی ایجاد شده است، هنوز چارت درسی رسمی کارشناسی ارشد روانشناسی خانواده از سوی مراجع مربوط منتشر نشده است. به محض انتشار چارت و سرفصل‌های نهایی، این صفحه به‌روزرسانی شده و آخرین اطلاعات در اختیار داوطلبان قرار خواهد گرفت.

لازم است بدانید چنانچه هرگونه سؤال در زمینۀ گرایشهای روانشناسی و دریافت اطلاعات در زمینۀ آزمون کارشناسی ارشد، می‌توانید با کارشناسان مجموعۀ روان آموز از طریق لینک زیر و یا با شماره تماس 02182808180 در ارتباط باشید:

مشاوره رایگان کنکور ارشد روانشناسی SOS

روانشناسی خانواده در کارشناسی ارشد

خیلی از داوطلبین این گرایش را با روانشناسی بالینی خانواده اشتباه می‌گیرند اما واقعیت این این که پرایش روانشناسی خانواده با وجود شباهت زیاد به گرایش بالینی خانواده، تفاوت‌هایی با این رشته دارد.

هدف از راه‌اندازی این رشته، تربیت متخصصانی است که بتوانند در زمینه مشاوره خانواده، پژوهش، آموزش و طراحی برنامه‌های حمایتی فعالیت کنند. در برنامه آموزشی این گرایش، علاوه بر مباحث علمی روانشناسی، به شناخت مسائل روز خانواده، مهارت‌های مشاوره، پژوهش و تحلیل آسیب‌های خانوادگی نیز توجه شده است. این رشته تلاش می‌کند فارغ‌التحصیلانی تربیت کند که توانایی ارائه خدمات تخصصی به خانواده‌ها و مشارکت در حل مسائل اجتماعی مرتبط با خانواده را داشته باشند.

در دفترچه انتخاب رشتۀ کارشناسی ارشد، روانشناسی خانواده در کد ضریب 1 قرار گرفته است. این گرایش در نخستین دورۀ پذیرش، تنها ۶ نفر ظرفیت روزانه دولتی و ۱۰ نفر ظرفیت دانشگاه‌های غیرانتفاعی داشت. همچنین در حال حاضر این رشته در دانشگاه آزاد اسلامی ارائه نمی‌شود و داوطلبان تنها از طریق دانشگاه‌های اعلام‌شده در دفترچۀ سازمان سنجش، امکان انتخاب آن را خواهند داشت.

ظرفیت پذیرش ارشد روانشناسی خانواده 1405

مقاله مرتبط: منابع ارشد روانشناسی 1406

فرق ارشد روانشناسی خانواده با ارشد روانشناسی بالینی خانواده

یکی از اشتباهات رایج داوطلبان، یکسان دانستن روانشناسی خانواده و روانشناسی بالینی خانواده است؛ در حالی که این دو گرایش تفاوت‌هایی با یکدیگر دارند.

روانشناسی خانواده بیشتر بر شناخت ساختار خانواده، روابط میان اعضای خانواده، پیشگیری از آسیب‌های خانوادگی، آموزش مهارت‌های ارتباطی، پژوهش و ارائه راهکارهای ارتقای سلامت خانواده تمرکز دارد. در این گرایش، نگاه کل‌نگر به نظام خانواده اهمیت زیادی دارد و دانشجو با موضوعاتی مانند آسیب‌شناسی خانواده، مشاوره ازدواج، نظام خانواده، فرزندپروری و نظریه‌های خانواده آشنا می‌شود.

در مقابل، روانشناسی بالینی خانواده ماهیت درمانی پررنگ‌تری دارد. متخصصان این حوزه بیشتر به ارزیابی، تشخیص و درمان اختلالات روان‌شناختی در اعضای خانواده و همچنین زوج‌درمانی و خانواده‌درمانی می‌پردازند و از رویکردهای تخصصی روان‌درمانی و مداخلات بالینی برای درمان مشکلات بالینی استفاده می‌کنند.

به بیان ساده، اگرچه هر دو گرایش به خانواده می‌پردازند، اما روانشناسی خانواده بیشتر بر مطالعه، پیشگیری، آموزش و ارتقای عملکرد اعضای خانواده تمرکز دارد، در حالی که روانشناسی بالینی خانواده بر درمان اختلالات و مداخلات تخصصی بالینی تأکید می‌کند. بنابراین این دو رشته را نباید با یکدیگر اشتباه گرفت.

مقاله مرتبط: معرفی روانشناسی بالینی خانواده

بازارکار رشته روانشناسی خانواده

بازار کار روانشناسی خانواده را می‌توان در چند حوزه مختلف بررسی کرد. مهم‌ترین زمینه فعالیت فارغ‌التحصیلان این رشته، مراکز مشاورۀ خانواده و کلینیک‌های روانشناسی است. چراکه در برنامه درسی این رشته نیز بر تربیت متخصصانی برای ارائۀ خدمات مشاوره‌ای و مداخلات مرتبط با خانواده تأکید شده است.

یکی دیگر از فرصت‌های شغلی، همکاری با سازمان‌های دولتی، نهادهای اجتماعی، مراکز بهزیستی، سازمان‌های مردم‌نهاد و مجموعه‌هایی است که در حوزۀ حمایت از خانواده فعالیت می‌کنند. این مراکز برای اجرای طرح‌های آموزشی، پژوهشی و پیشگیرانه به نیروهای متخصص در حوزۀ خانواده نیاز دارند. در سند برنامه درسی نیز فعالیت در سازمان‌های دولتی و غیرانتفاعی به عنوان یکی از زمینه‌های شغلی این رشته معرفی شده است.

علاقه‌مندان به فعالیت‌های علمی نیز می‌توانند پس از ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر، وارد حوزۀ آموزش و پژوهش شوند. تدریس در مؤسسات علمی و دانشگاه‌ها، همکاری با مراکز تحقیقاتی، اجرای پروژه‌های پژوهشی و مشارکت در تدوین سیاست‌های مرتبط با سلامت خانواده از دیگر مسیرهای شغلی این گرایش به شمار می‌رود.

البته باید توجه داشت که این رشته هنوز بسیار جدید است و به همین دلیل بازار کار آن مانند گرایش‌های قدیمی‌تر روانشناسی به طور کامل شکل نگرفته است. با این حال، با افزایش نیاز جامعه به خدمات تخصصی خانواده و توسعه مراکز مشاوره، انتظار می‌رود طی سال‌های آینده فرصت‌های شغلی این گرایش نیز گسترش پیدا کند.

مقاله مرتبط: بازارکار رشته روانشناسی

رشته ارشد روانشناسی خانواده چه چالش هایی دارد؟

محدود بودن ظرفیت پذیرش و تعداد دانشگاه‌های ارائه‌دهنده این رشته از چالش‌های مهم آن محسوب می‌شود.

همچنین  شناخته نبودن این گرایش در میان بسیاری از کارفرمایان، مراکز مشاوره و حتی داوطلبان می‌تواند چالشی جدی باشد چراکه ممکن است کارفرمایان توانایی‌های فارغ التحصیلان این گرایش را با فارغ‌التحصیلان ارشد روانشناسی بالینی خانواده یا مشاورۀ خانواده اشتباه بگیرند.

البته درنظر داشته باشید که جدید بودن یک رشته همیشه یک نقطه ضعف نیست. در صورتی که طی سال‌های آینده این گرایش توسعه پیدا کند و ظرفیت پذیرش آن افزایش یابد، فارغ‌التحصیلان اولیه می‌توانند جزو نخستین متخصصان این حوزه باشند و از فرصت‌های شغلی جدید بهره‌مند شوند.

مقاله مرتبط: چالش های رشته روانشناسی در ایران

چارت درسی ارشد روانشناسی خانواده

با توجه به اینکه رشته روانشناسی خانواده به‌تازگی در سال 1404 به تصویب رسیده است، تاکنون چارت درسی رسمی این گرایش در مقطع کارشناسی ارشد برای داوطلبان کنکور منتشر نشده است. بنابراین هنوز نمی‌توان درباره تعداد واحدها، ترتیب دروس و برنامه آموزشی نهایی اظهار نظر قطعی کرد.

به محض اینکه وزارت علوم یا سازمان سنجش چارت درسی و سرفصل‌های رسمی این گرایش را منتشر کنند، این صفحه به‌روزرسانی خواهد شد و آخرین اطلاعات به همراه جدول کامل دروس در اختیار داوطلبان قرار می‌گیرد.

مقاله مرتبط: چگونه برای ارشد روانشناسی انتخاب رشته کنیم؟