نوهراسی غذایی – استیو ریلی

معرفی کتاب نوهراسی غذایی

کتاب نوهراسی غذایی نوشته استیو ریلی و با ترجمه محمد نجاتیان و افسانه جوربنیان از انتشارات ارجمند، به بررسی ابعاد زیستی و رفتاری این پدیده می‌پردازد. نوهراسی یا neophobia به معنای ترس یا مقاومت در برابر تجربۀ چیزهای تازه است. در این میان، نوهراسی غذایی (Food Neophobia) به‌طور مشخص به ترس یا بی‌میلی شدید نسبت به آزمودن خوراکی‌های جدید اشاره دارد.

این کتاب در قالب ۹ فصل، مجموعه‌ای از پژوهش‌های نظری، کاربردی و دانشگاهیِ محققان برجستۀ جهان را ارائه می‌کند و تصویری جامع از این موضوع در حوزه‌های علوم رفتاری، تغذیه، تجارت و مصرف، روانشناسی و زیست‌تکامل به دست می‌دهد. هر فصل از کتاب با مقدمۀ کوتاهی برای ورود به مباحث آغاز می‌شود و در پایان بخشی با عنوان نتیجه‌گیری دارد که جمع‌بندی نکات کلیدی آن فصل را ارائه می‌کند و برای مرور سریع مطالب بسیار مناسب است. این سبک نگارش، به‌ویژه برای کسانی که می‌خواهند مطالب را به‌صورت مرحله‌به‌مرحله درک کنند، بسیار کمک‌کننده است.

ترس از غذاهای ناآشنا نقشی قابل‌توجه در الگوهای رفتاری کودکان دارد و آثار مخرب آن می‌تواند تا بزرگسالی ادامه یابد. کتاب ضمن مرزبندی میان نوهراسی غذایی، بدغذایی، سخت‌پسندی و اختلالات خوردن، تمرکز خود را بر عوامل زیستی و محیطی شکل‌دهندۀ این پدیده می‌گذارد. در همین راستا، مجموعه‌ای کامل از محرک‌های زیستی، رفتاری و روانی اجتماعی مؤثر بر ترس از غذاهای ناآشنا در این اثر بررسی شده است.

یکی از بخش‌های خواندنی کتاب، پرداختن به جنبه‌های حسی غذاست؛ این‌که چگونه طعم، بو، بافت و حتی ظاهر غذا می‌توانند در پذیرش یا رد آن نقش داشته باشند. در کنار این موضوع، به ریشه‌های تکاملی نوهراسی غذایی نیز اشاره می‌شود؛ دیدگاهی که نشان می‌دهد این رفتار ممکن است در گذشته، نوعی سازوکار محافظتی برای بقا بوده باشد.

از نظر آموزشی، کتاب بسیار حساب‌شده طراحی شده است. وجودِ جداول، نمودارها و مثال‌های متنوع باعث می‌شود مفاهیم پیچیده، ملموس‌تر شوند. همچنین، در پایان هر فصل منابع علمی و پیشنهادهایی برای مطالعۀ بیشتر ارائه شده که برای خوانندگان علاقه‌مند به پیگیری عمیق‌تر موضوع، بسیار ارزشمند است.

خرید بهترین کتاب های روانشناسی با تخفیف در روان‌آموز

این کتاب برای چه کسانی مناسب است؟

• دانشجویان و پژوهشگران: کسانی که در حوزۀ روانشناسی، علوم تغذیه یا رفتارهای انسانی مطالعه می‌کنند، می‌توانند از این کتاب به‌عنوان منبعی منسجم برای شناخت ریشه‌های پرهیزهای غذایی استفاده کنند.
• فعالان صنعت غذا: به‌ویژه تولیدکنندگانی که محصولات مرتبط با کودکان عرضه می‌کنند، با مطالعۀ این اثر می‌توانند درک دقیق‌تری از ترجیحات مصرف‌کننده به دست آورند و تصمیم‌های هوشمندانه‌تری بگیرند.
• متخصصان سلامت: روانشناسان، متخصصان تغذیه و کادر درمان با بهره‌گیری از مطالب کتاب نوهراسی غذایی، می‌توانند نگاه عمیق‌تری به اختلالات خوردن و زمینه‌های شکل‌گیری آن‌ها داشته باشند.
• والدین و مربیان: برای کسانی که با کودکان سروکار دارند، این کتاب فرصتی فراهم می‌کند تا رفتارهای غذایی کودک را بهتر درک کنند و در مواجهه با بدغذایی یا مقاومت در برابر غذاهای جدید، آگاهانه‌تر عمل کنند.

توضیحات تکمیلی

استیو ریلی، steve reilly، به‌عنوان نویسنده این اثر، در حوزۀ رفتارهای غذایی و به‌ویژه رابطۀ میان ادراک حسی و انتخاب غذا شناخته می‌شود. تمرکز او بر این است که نشان دهد چگونه عوامل زیستی و تجربی در کنار هم، ترجیحات غذایی انسان را شکل می‌دهند؛ این نگاه در سراسر کتاب نیز به‌خوبی دیده می‌شود.

در میان مترجمان، دکتر محمد نجاتیان با پیشینۀ دانشگاهی در حوزۀ علوم تغذیه، نقش مهمی در انتقال دقیق مفاهیم داشته است. آشنایی او با ادبیات تخصصی این حوزه باعث شده است ترجمه کتاب نوهراسی غذایی علمی قابل‌اعتماد و از نظر زبانی روان باشد. افسانه جوربنیان نیز در کنار او، در ارائۀ متنی یکدست و قابل‌خواندن نقش داشته است.

بریدۀ کتاب

نوهراسی غذایی به معنی ترس از مصرف غذاهای ناآشنا است. این یک صفت سازگارانۀ نوع گونه در همه‌چیز‌خواران است که به صورت مقاومت در برابر مصرف مواد غذایی جدید و ناآشنا آشکار می‌شود. انسان ها نیز جز بسیاری از گونه هایی هستند که نوهراسی غذایی را از خود نشان می‌دهند. با وجود ایمنی نسبی بیشتر مواد غذایی در جامعۀ مدرن، این سازگاری تکاملی برای جلوگیری از خطرات احتمالی ناشی از مصرف غذاهای جدید منجر به تمایل انسان به رد غذاها ناآشنا می‌شود.

در نتیجه انسان ها تمایل دارند رژیم غذایی خود را به مواد غذایی آشنا محدود کنند، اگرچه رژیم غذایی ما بسیار متنوع است و اغلب نیز لازم است چنین باشد. این ویژگی در بعضی افراد نسبت به دیگران به‌مراتب قوی‌تر است که باعث ایجاد ضرورت بررسی علت، عوامل همبسته و اندازه گیری آن می‌شود.

فهرست کتاب نوهراسی غذایی

مقدمه ای بر نوهراسی غذایی: مبانی تاریخی و مفهومی

1- مفهوم‌سازی و اندازه‌گیری نوهراسی غذایی در انسان

2- نوهراسی غذایی: تأثیرات رفتاری و زیستی

3- ارزیابی چندحسی و پاسخ نوهراسی غذایی

4- تأثیرات ژنتیکی و محیطی بر نوهراسی غذایی

5- نوهراسی غذایی در کودکان و ارتباط آن با روش‌ها و سبک غذایی والدین

6- نوهراسی غذایی و ارتباط آن با کیفیت رژیم غذایی و وضعیت وزن در کودکان

7- ریشه‌های اختلال در خوردن و نوهراسی غذایی کودکان: به‌کارگیری رویکرد اضطرابی

8- اختلال مصرف اجتنابی/ محدودکنندۀ غذایی: یک اختلال خوردن روی طیفی از نوهراسی غذایی

9- نوهراسی غذایی در کودکان دارای نیازهای خاص: غذاخوردن انتخابی و درمان آن